Գառնիկ ԱՐԱԶՅԱՆ /«ՇԵՔՍՊԻՐԸ ԱՄԵՆ ԻՆՉ ԿՀԱՆԴՈՒՐԺԻ»
«ԴՐԱՄԱՏՈՒՐԳԻԱ» ՀԱՆԴԵՍԻ ԱՐԽԻՎ/ ՊԻԵՍՆԵՐ
Գառնիկ ԱՐԱԶՅԱՆԻ «ՇԵՔՍՊԻՐԸ ԱՄԵՆ ԻՆՉ ԿՀԱՆԴՈՒՐԺԻ» պիեսը տպագրվել է «Դրամատուրգիա» հանդեսի 2007 թ., թիվ 12-13-ում
Ինձ դուր է գալիս, երբ թատրոնը գեղարվեստական ու լուսավորչական լուրջ խնդիրներ է առաջադրում և ալեկոծում է մտքերը… Իմ ստեղծագործություններում, գրված թատրոնի կամ կինոյի համար, բազմաթիվ բարեկամներ եմ ձեռք բերում՝ ի դեմս նոր կերպարների: Սա Թատրոն կոչված այն հրաշքն է, որն ինձ հետ է մշտապես:
Գառնիկ ԱՐԱԶՅԱՆ
ՇԵՔՍՊԻՐԸ ԱՄԵՆ ԻՆՉ ԿՀԱՆԴՈՒՐԺԻ
Գործող անձինք
ՌԵԺԻՍՈՐ
ՄՈՒՐԱՑԻԿ, նաև ՕԹԵԼԼՈ
ՄԱՐԶԻԿ, նաև ՅԱԳՈ
ԳԵՐԱԶԱՆՑԻԿ, նաև ԿԱՍՍԻՈ
ՄՈՒԼԱՏՈՒՀԻ, նաև ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ
ԳՈՀԱՐ – սրճարանատիրոջ կինը, նաև ԷՄԻԼՅԱ
ՇԻԿԱՀԵՐ – բուֆետապան, նաև ԲԻԱՆԿԱ
ԳԱՐԻԿ – սրճարանի աշխատող, նաև ՌՈԴՐԻԳՈ
ՎԱՀԵ – ֆիլմի օպերատոր
ՖԻԼՄԻ ՏՆՕՐԵՆ
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ
ԿԻՆՈՔՆՆԱԴԱՏ
ՈՍՏԻԿԱՆ
ՈՍՏԻԿԱՆԱՊԵՏ
ՄԱՖԻԱՅԻ ՇԵՖ
ՀԵՌՈՒՍՏԱՀԱՂՈՐԴԱՎԱՐ
ՀԱՎԱՔԱՐԱՐ
ԹՂԹԱԿԻՑ
Բեմի երկու կողմերում կախիչներ են, որոնցից կախված են ֆրակներ և կանացի երեկոյան զգեստներ:
Նախաբեմ է դուրս գալիս Մուրացիկը, փալասի կտոր է փռում հատակին, նստում, դիմացը դնում է ստվարաթղթե տուփ: Հայտնվում է 1-ին անցորդը, մանրադրամը նետում է տուփի մեջ, գնում է: Հետո՝ 2-րդը՝ նույն կերպ: Հայտնվում է Ռեժիսորը, առանց դրամ տալու անցնում է նրա կողքով:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Ներեցեք, ես վաղուց եմ ձեզ հետևում… Ինչո՞ւ ոչ մի անգամ փող չեք տալիս: Պատկառելի տղամարդ եք, տարիքով, լավ էլ հագնված: Փող չունե՞ք: Թե՞ մեծ ընտանիք ունեք, հոգսեր, երեխաներ: Ներեցեք, որ ես այսպես… առանց ձևականությունների…
ՌԵԺԻՍՈՐ — Դե, ինչպես ասեմ… դա երկար պատմություն է:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Եթե պատմությունը երկար է, գուցե ոչ հիմա և ոչ այստեղ: Ահա, անձրևն էլ սկսվեց:
ՌԵժԻՍՈՐ — Ոչինչ, ոչինչ… (Մեկուսի:) Ինչպե՞ս թե՝ ոչ հիմա ու ոչ այստեղ: Իսկ որտե՞ղ… Թե՞ իմ տուն գալու հույս ունի: Գուցե բանալին է՞լ տամ… (Գնում է:)
Հաջորդ օրը: Մուրացիկը նստած է իր տեղում: Անձրև է գալիս: Հայտնվում է Ռեժիսորը:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Բարի օր: Ժամանակ ունե՞ք, մի քիչ զրուցենք:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (հետաքրքրված): Ժամանակ կգտնվի:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — (հավաքելով իրերը): Այդ դեպքում, եթե դեմ չեք, սուրճ խմենք դիմացի սրճարանում: Ես այնտեղ եմ ճաշում: Բայց մի պայմանով՝ ես եմ հյուրասիրում: (Գնում են:)
Բացվում է վարագույրը. սրճարան է՝ «Արևիկ»: Ձախ անկյունում արդեն նստած են Մուրացիկն ու Ռեժիսորը: Սեղանին օղի է, ուտելիք:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — (գրաֆինից օղի լցնելով): Չեմ սիրում շշից խմել: Օղին գրաֆինի մեջ պիտի լինի:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Իսկ դուք էսթետ եք:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Լավ է, երբ ամեն ինչ գեղեցիկ է, կոկիկ… Մանկությունից դրան եմ սովոր:
Խոհանոցից դուրս է գալիս Սրճարանատերը, սեղանին է դնում տապակած ճուտը:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — (Մուրացիկին): Բարի ախորժակ, մաեստրո: Ճուտը Գոհարն է տապակել: (Գնում է:)
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Սրճարանի տերն է: Պարկեշտ մարդ է, ընկերացել ենք: Մասնագիտությունը չգիտեմ, բայց բանաստեղծություններ է գրում, ի դեպ, բավական տանելի: Գոհարը կինն է, հրաշալի խոհարար է: Իսկ, ներողություն, ձեր մասնագիտությունը… Կարող եք չպատասխանել, եթե չեք ուզում:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Չէ, ինչո՞ւ, ես ռեժիսոր եմ, դերասան, երաժիշտ: Երեք բարձրագույն կրթություն ունեմ: Գործազուրկ եմ: Հովանավոր եմ փնտրում ֆիլմս նկարահանելու համար: Ծանոթ պատմություն է, այդպես չէ՞: Իսկ դո՞ւք ինչով եք զբաղվել մինչև… մինչև որ…
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Ուզում եք ասել՝ մինչև մուրացկանություն անե՞լս… Մի ամաչեք, հարցրեք: (Օղի է լցնում:) Գիտական աշխատող էի, գիտությունների թեկնածու: Գործերը վատացան, մեր բաժինը փակեցին, մեզ փողոց շպրտեցին: Կինս չդիմացավ, գնաց… ուրիշի գիրկը: Ասենք, վաղուց պիտի գնացած լիներ: (Լուռ ուտում են:) Նա հիմա օտարերկրացի է՝ հասցրեց քաղաքացիությունը փոխել: Աղջիկս մնաց նրա հետ, 17 տարեկան է, մուլատուհի, գեղեցկուհի:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Մուլատուհիներն իսկական գեղեցկուհիներ են:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Ես նրանց օգնում եմ, շատ եմ օգնում: Աղջկաս հետ էլ շուտ-շուտ եմ հանդիպում: «Աշխատանքիս» վայրում չէ, իհարկե, իմ տանը: Ծնողներիս էլ եմ օգնում: Մի խոսքով, ամեն ինչ նորմալ է:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Իսկ ինչո՞ւ եք նստում այդ անկյունում, անցնող-դարձողը քիչ է:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Հանգիստ է: Մարդաշատ տեղեր չեմ սիրում: Միայն ոստիկանին եմ մուծվում, իսկ հարկեր չեմ վճարում:
Բարի ետևից դուրս է գալիս Շիկահերը՝ շատ կարճ հագնված, մեծ լանջաբացվածքով: Սեղանին է դնում երկու բաժակ սուրճ:
ՇԻԿԱՀԵՐ — Գոհարն է եփել: (Կոնքերը ճոճելով վերադառնում է տեղը՝ Ռեժիսորի սևեռուն հայացքի ուղեկցությամբ:)
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Եթե գաղտնիք չէ, ի՞նչ եք ուզում նկարահանել:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (հայացքը դժվարությամբ պոկելով Շիկահերից): Շեքսպիրի «Օթելլոն»: Լսած կլինեք:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Շեքսպիր կարդում եմ բնագրով:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Հրաշալի է: Իսկ ես այդպես էլ չսովորեցի: Հասկանո՞ւմ եք, Շեքսպիրը սխալ վերնագիր է ընտրել, սա, իհարկե, իմ կարծիքն է: Ես իմ ֆիլմը կանվանեմ «Յագո»: Այդպես ավելի արդիական է ու համոզիչ:
ՇԻԿԱՀԵՐ — (մոտենալով նրանց): Գոհարը հարցնում է՝ էլ բան պետք չէ՞:
ՌԵժԻՍՈՐ — Ինձ՝ չէ:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Ոչ, շնորհակալ ենք: (Կոնքերը ճոճելով վերադառնում է տեղը՝ Ռեժիսորի սևեռուն հայացքի ուղեկցությամբ:)
ՌԵԺԻՍՈՐ — Ի դեպ, ես ձեզ կփորձեի Յագոյի դերում:
Ոտքի են ելնում:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Ինչքա՞ն է պետք ֆիլմի համար:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Համարյա ոչինչ… Մի 350 հազար: Բնականաբար, դոլար:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Օ՜-հո…
Բարեկամաբար հրաժեշտ են տալիս, երկուսն էլ մի քիչ հարբած են:
Տեսարան. Նախաբեմ: Մուրացիկը նստած է իր տեղում: Հայտնվում է Ռեժիսորը:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Ժամանակ ունե՞ք, խոսելու բան կա:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Բա՞ն է պատահել:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Չէ, բայց խոսել պետք է: Գնանք սրճարան, իմ հաշվին, բնականաբար:
Բացվում է վարագույրը: Սրճարանում՝ իրենց անկյունում, նստած են Մուրացիկն ու Ռեժիսորը: Մոտենում է Սրճարանատերը:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — (Մուրացիկին): Մաեստրո, Գոհարը ձուկ է պատրաստել՝ մատներդ հետը կուտեք:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — (Ռեժիսորին): Ձուկ սիրո՞ւմ եք:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Շատ, բայց… առանց օղու:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Եղավ: (Գնում է:)
Բարի ետևից դուրս է գալիս Շիկահերը, երկու բաժակ սուրճ է դնում սեղանին:
ՇԻԿԱՀԵՐ — Գոհարն է եփել: (Կոնքերը ճոճելով վերադառնում է տեղը՝ Ռեժիսորի սևեռուն հայացքի ուղեկցությամբ:)
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — (գրպանից հանելով փաթեթ՝ մեկնում է Ռեժիսորին): Սա՝ ձեզ:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Ի՞նչ է:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — 350 հազար դոլար: Ձեր «Յագոն» նկարահանելու համար: Իմ մասնակցությամբ, եթե, իհարկե, չեք առարկում:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Դուք խելագար եք:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Ձեզ չեմ հասնի: Իսկ Դեզդեմոնան կարո՞ղ է մուլատուհի լինել:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Ձեզ հասկացա: Իհարկե, կարող է: Իսկ ինչո՞ւ ոչ: Շեքսպիրը ամեն ինչ կհանդուրժի: Չէ՞ որ նա հանճար է:
ՄՈԻՐԱՑԻԿ — Ես էլ նույն կարծիքին եմ:
Լույսը մարում է:
Տեսարան. Վաղ առավոտ: Սրճարանում հատուկենտ հաճախորդներ են: Իրենց տեղում նստած են Մուրացիկն ու Ռեժիսորը:
ՄՈԻՐԱՑԻԿ — Մեկ անգամ էլ կարդացի «Օթելլոն»: Իրավացի եք, այսօր Յագոն ավելի արդիական ու հզոր կերպար է, իսկ դերասանի համար այդ դերն իսկական գյուտ է:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Շատ ուրախ եմ, որ համամիտ եք ինձ:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Բայց դեռ շտապել պետք չէ:
Մոտենում է Սրճարանատերը, ձեռքին՝ գարեջրի շշեր ու բաժակներ:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Բարի լույս: Շոգ օր է լինելու, ծարավը հագեցնել է պետք:
Շիկահերը եփած խեցգետիններով սկուտեղ է դնում սեղանին:
ՇԻԿԱՀԵՐ — Բարի առավոտ: (Կոնքերը ճոճելով վերադառնում է տեղը՝ Ռեժիսորի սևեռուն հայացքի տակ:)
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Խեցգետինները Գոհարն է խաշել, մաեստրո: Ձայն հանեք, թե բան պետք լինի:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Շնորհակալ եմ: (Մատնացույց անելով Ռեժիսորին:) Այ, նա է իսկական մաեստրոն:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Հասկացա: Բարի ախորժակ: (Գնում է:)
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Բայց դա իմ դերը չէ: Իմ էությամբ, խառնվածքով ես ավելի շատ Օթելլո եմ: Ու կնախընտրեի Օթելլո խաղալ:
Ախորժակով ուտում ու խմում են:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Բայց ինձ առաջին հերթին Յագոն է պետք:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Օթելլոն Յագոյից պակաս կերպար չէ: Առանց նրա Յագոն չէր լինի, այդպես չէ՞ :
ՌԵԺԻՍՈՐ — Համաձայն եմ, բայց Յագո, միևնույն է, չունենք:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Դրա ճարն էլ կա:
Մոտենում է Շիկահերը:
ՇԻԿԱՀԵՐ — (Ռեժիսորին): Մաեստրո, Գոհարը հարցնում է՝ սուրճը քա՞ղցր եք խմում, թե՞ ոչ այնքան:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Միջին:
Շիկահերը գնում է՝ դարձյալ Ռեժիսորի հայացքի ուղեկցությամբ:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Եթե դեմ չեք, շատ հետաքրքիր մեկին կարող եմ առաջարկել այդ դերի համար: Իտալացիները պրոֆեսիոնալ դերասանների չէին նկարահանում, ու դա բավական հուզիչ էր ստացվում:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Իտալական նեոռեալիզմի լավ գիտակ եք:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Մի քիչ կա… Ուրեմն այսպես, իմ ընկերն է: Նրան տեսել եք՝ հարևան անկյունում է նստում, նույն գործի վրա ենք: Նախկին մարզիկ է, հայտնի անուն: Շատերի պես անգործ մնաց, իսկ թոշակով ապրել, հասկանում եք…
Լույսը մարում է:
Տեսարան. Սրճարանում՝ ծանոթ սեղանի շուրջ, արդեն նստած են Ռեժիսորը, Մուրացիկը, Մարզիկն ու Մուլատուհին:
ՄԱՐԶԻԿ — (Ռեժիսորին փաթեթ մեկնելով): Սա՝ ձեզ: 200 հազար է, իմ բաժինը: Ես ու Օթելլոն կլինենք ֆիլմի պրոդյուսերը: Ճիշտ է, Շեքսպիր բնագրով չեմ կարդում, բայց դանիերեն գիտեմ:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Հրաշալի է: (Մուլատուհուն.) Ասացեք, խնդրեմ, գոնե թատերական խմբակում խաղացե՞լ եք:
ՄՈԻԼԱՏՈԻՀԻ — Չեմ խաղացել: Բայց հայրիկը ստիպում էր, որ բանաստեղծություններ անգիր անեմ ու դերասանուհի դառնամ: Իսկ մայրիկս դեմ էր:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Մայրիկն ինչո՞ւ էր դեմ:
ՄՈԻԼԱՏՈԻՀԻ — Նա ասում էր, որ բոլոր դերասանուհիները… դե, էն տեսակից են:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Մայրիկի ասածները չենք քննարկի: Նա իրավացի չէ:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Ուրեմն՝ վերադառնանք մեր ոչխարներին: Մնաց Կասսիոն:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Դրա ճարն էլ կա: (Շիկահերին.) Կանչիր տիրոջդ:
ՇԻԿԱՀԵՐ — Հիմա: Գոհարը հարցնում է՝ ի՞նչ պատրաստի ձեզ համար:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Դրա ժամանակը չէ, տիրոջդ կանչիր:
Շիկահերը գնում է: Հայտնվում է Սրճարանատերը:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Լսում եմ, շեֆ:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — Շվացրու «Գերազանցիկին», թող գա: Ասա՝ գործ կա:
Սրճարանատերը գալիս է նախաբեմ, սուլում երեք անգամ: Նախաբեմի մյուս անկյունում նստած մուրացիկը, լսելով սուլոցը, տեղից բարձրանում է:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Շեֆը կանչում է: (Մտնում է սրճարան:)
«Գերազանցիկը» հավաքում է իրերը, մտնում սրճարան: Մոտենալով՝ Մուրացիկին է մեկնում փաթեթը:
ԳԵՐԱԶԱՆՑԻԿ — Եղածը սա է:
Այս պահին «Գերազանցիկի» ու Մուլատուհու հայացքները հանդիպում են:
ՄՈՒՐԱՑԻԿ — (Ռեժիսորին): Մեր «Գերազանցիկն» է: «Գերազանցիկ»՝ որովհետև ավարտել է թատերական ինստիտուտի դերասանական ֆակուլտետը կարմիր դիպլոմով, ինչ-որ մրցույթի դափնեկիր է: Բայց դա արդեն կարևոր չէ: Ինստիտուտում Համլետ է խաղացել, Կասսիո կխաղա ու կխաղա: Բայց սա իմ կարծիքն է, որոշողը դուք եք:
Տեսարան. Կազինոյի մի հատված: Պտուտակախաղով տարված Տնօրենին է մոտենում Ռեժիսորը:
ՌԵժԻՍՈՐ — Խոսելու բան կա:
ՏՆՕՐԵՆ — Մի խանգարի:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Գործերդ ո՞նց են, ի՞նչ ես անում:
ՏՆՕՐԵՆ — Ինչպես տեսնում ես՝ խաղում եմ:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Ֆիլմս սկսում եմ, տնօրենը կլինե՞ս:
ՏՆՕՐԵՆ — Փողն ինչքա՞ն է:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Կես միլիոն:
ՏՆՕՐԵՆ — Ի՞նչ ես նկարում:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Շեքսպիրի «Օթելլոն», ավելի ճիշտ՝ «Յագոն»:
ՏՆՕՐԵՆ — Չեղավ, դա փող չէ: (Մտքում ինչ-որ հաշվարկներ անելով:) Հինգ գործողություն… պետք է կրճատել: Ո՞ւր է սցենարը:
Լույսը մարում է:
Տեսարան. Բեմի հակառակ կողմում փողոցի հատված է: Ռեժիսորը կանգնած է կոյուղու բաց հորի մոտ:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (գոռում է հորի մեջ): Վահե՜…
ՎԱՀԵ — (հորի միջից հայտնվում է գլուխը): Ի՞նչ կա:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Դուրս արի, ֆիլմ ենք նկարում: Քեզնից բացի ո՞վ կարող է լինել օպերատորը:
ՎԱՀԵ — Նախահաշիվն ինչքա՞ն է:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Կես միլիոն:
ՎԱՀԵ — Քիչ է: Ի՞նչ ես նկարում:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Շեքսպիր: «Օթելլոն»:
ՎԱՀԵ — Բան ու գործ չունե՞ս: Նկարահանումները Կիպրոսո՞ւմ են լինելու:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Չէ, սրճարանում: (Վահեի գլուխն անհետանում է:) Բայց Դեզդեմոնան մուլատուհի է:
Վահեի գլուխը հայտնվում է:
ՎԱՀԵ- Իսկ Օթելլոն ուզբե՞կ է: Ինչքան հասկացա՝ ինտերնացիոնալ նախագիծ է: (Անհետանում է հորի մեջ:)
ՌԵԺԻՍՈՐ — Վաղը ժամը 10-ին հավաքվում ենք «Արևիկ» սրճարանում:
Լույսը մարում է:
Տեսարան. Նախաբեմում ջերմոցի հատված է: Արմենը սածիլներ է տնկում: Հայտնվում են Ռեժիսորն ու Վահեն:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Բարև, ծերուկ:
ԱՐՄԵՆ — Ողջույն:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Այ թե ջերմոց ես սարքել, ֆիլմ էլ կարելի է այստեղ նկարել:
ԱՐՄԵՆ — Վարձով կտամ: Բայց քեզնից շատ թանկ կվերցնեմ:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Շեքսպիրը սկսել եմ, հնչյունային ռեժիսորը դու ես:
ԱՐՄԵՆ — Եթե էքսպեդիցիա կա, չեմ կարող: Տարին երաշտային է, ջրել է պետք:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Նկարահանումները սրճարանում են լինելու:
ՎԱՀԵ — Դերասաններն էլ փողոցից են, մուրացիկներ:
ԱՐՄԵՆ — Տնօրե՞նն ով է:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Մեր նախկինը, համաձայնությունր տվել է: Սցենարն արդեն վերցրել է նախահաշիվ կազմելու համար:
ԱՐՄԵՆ — Սրտովս չէ… Մուրացիկների հետ գործ բռնելուց քրեականի հոտ է գալիս: Տեսե՞լ ես, հեռուստացույցով ինչ հաղորդում էին արել…
ՌԵԺԻՍՈՐ — Քո իմացածներից չեն. Օթելլոն անգլերեն է խոսում, իսկ Յագոն՝ դանիերեն:
ՎԱՀԵ — Իսկ Կասսիոն, ոչ ավել, ոչ պակաս, գերազանցիկ է: Դու նրան թատերականից պիտի իմանաս:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Տղերք, սա մեր վերջին շանսն է:
ԱՐՄԵՆ — Տնօրենը սրտովս չէ, օրերով կազինոյում վեր ընկած է: Բա որ փողերն առնի ու…
ՌԵԺԻՍՈՐ — Մի վախենա, Օթելլոյի պես դյուրահավատ չեմ:
ՎԱՀԵ — Էդ տղերքի ձեռքից փող չես փախցնի:
ԱՐՄԵՆ — Էլ չեմ ասում, որ մեջները մի պրոֆեսիոնալ դերասան չկա:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Էդ նախահաշվով պրոֆեսիոնալ չես գտնի: Լավ, պայմանավորվեցինք, վաղը կհավաքվենք սրճարանում ժամը 10-ին:
Լույսը մարում է:
Տեսարան. Վարագույրը բացվում է՝ սրճարանն է: Սեղանի շուրջ նստած պիեսն են կարդում Ռեժիսորը, Օթելլոն, Յագոն, Դեզդեմոնան, Կասսիոն: Կողքի սեղանի մոտ նստած են Վահեն ու Արմենը՝ իրենց տեխնիկայով: Արմենը ականջակալներով է:
ՌԵԺԻՍՈՐ — «Յագոյի» գլխավոր թեման չարագործությունն է, որի պատճառը նախանձն է, իշխելու մարմաջը: Համընդհանուր երևույթ, այդ իսկ պատճառով էլ կարևոր չէ, որ Դեզդեմոնան խառնածին է:
Քիչ հեռու նստած Կինոքննադատը, վերջին նախադասությունը լսելով, տեղից վեր է թռչում:
ԿԻՆՈՔՆՆԱԴԱՏ — Շեքսպիրի Դեզդեմոնան սպիտակամորթ է:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (Սրճարանատիրոջը): Սա՞ ով է:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — (Կինոքննադատին): Դուք ո՞վ եք:
ԿԻՆՈՔՆՆԱԴԱՏ — Ես կինոքննադատ եմ:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — (Ռեժիսորին): Մաեստրո, կինոքննադատ կանչե՞լ եք:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Միայն դա էր պակաս:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Խնդրում եմ ազատել սրճարանը, մեզ մոտ հաշվառում է:
ԿԻՆՈՔՆՆԱԴԱՏ — (գոռում է): Ձեր ռեժիսորը Շեքսպիր չի հասկանում:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Գնա գործիդ… (Դուրս է քշում հաճախորդին, դռանը ցուցանակ կախում՝ «Հաշվառում»:)
Շտապով ներս է մտնում Տնօրենը, մոտենում է Ռեժիսորին:
ՏՆՕՐԵՆ — (նրան թղթեր տալով): Սա քո նախահաշիվը, փողը քիչ է, գումարի մեջ չենք տեղավորվում:
ՕԹԵԼԼՈ — (Ռեժիսորին): Բա ասում էիք՝ 350 հազար… 550 հազար ենք տվել, էդ ո՞նց հասկանանք:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Բանի տեղ չդնեք, դա տնօրենների պրոֆեսիոնալ հատկանիշ է: (Նայելով թղթերը՝ Տնօրենին:) Իսկ ո՞ւր են կոստյումները, ամպհովանիով մահճակալը:
ՏՆՕՐԵՆ — Կոստյումներ չեն լինի, դերասաններն իրենց հագուստով կնկարահանվեն: Հիմա ամբողջ աշխարհում այդպես են անում:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Կաննը նախահաշվի մեջ կա՞:
ՏՆՕՐԵՆ — Հա, բայց ոչ բոլորի համար: (Մոտենում է Շիկահերին, սուրճ պատվիրում:)
Հայտնվում է Գոհարը՝ մատուցարանը ձեռքին: Գարեջրի շշերը շարում է սեղանին, արժանապատիվ լրջությամբ գնում խոհանոց:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (հիացած): Պատրաստի Էմիլյա է:
ՇԻԿԱՀԵՐ — Էդ դեպքում ես Բիանկա եմ:
ՏՆՕՐԵՆ — Ես էլ՝ Հռոմի պապ:
Սկսվում է փորձը: Վահեն ու Արմենը միացնում են տեխնիկան, հարմարեցնում միկրոֆոնները: Գարիկը՝ սրճարանի աշխատողը, ներսուդուրս է անում, ապրանք է կրում, պահը հարմարեցնելով՝ մոտենում Ռեժիսորին:
ԳԱՐԻԿ — Մաեստրո, հիմա ես պե՞տք եմ:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Չէ, Ռոդրիգոյի տեսարանը ավելի ուշ է: (Օթելլոյին.) Այս փոքրիկ մենախոսության մեջ պիտի արտահայտես վերաբերմունքդ… կինդ պառկել է Կասսիոյի հետ, հետը կամ վրան… Պատկերացրի՞ր:
ՕԹԵԼԼՈ — Առաջ կարող էի, բայց հիմա… պետքս չէ:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Կնոջդ նկատի չունեմ, Դեզդեմոնայի մասին է խոսքը: Արի էդ կտորը էլի փորձենք:
ՕԹԵԼԼՈ — Պառկել է: Հետը կամ վրան: Զզվելի է: Թաշկինակը: Թող խոստովանի: Թաշկինակը:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Թաշկինակին դեռ կվերադառնանք… Ավելի ուշ: Սա շատ կարևոր կտոր է, մեկ անգամ էլ:
ՕԹԵԼԼՈ — Պառկել է: Հետը կամ վրան: Զզվելի է: Թաշկինակը: Թող խոստովանի: Թաշկինակը:
ՌԵԺԻՍՈՐ — «Զզվելի է» բառի ժամանակ առաջ ես զալիս՝ խոշոր պլան է:
ՕԹԵԼԼՈ — Պառկել է: Հետը կամ վրան: Զզվելի է: Թաշկինակը: Թող խոստովանի: Թաշկինակը:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (Տնօրենին): Ո՞ւր է խոստացածդ գրիմ անողը:
ОԹԵԼԼՈ — Տնից դուրս է եկել, շուտով այստեղ կլինի:
Յագոն ու Ռոդրիգոն մոտենում են բարին:
ՌՈԴՐԻԳՈ — Չե՞ս խաբի:
ՅԱԳՈ — Իմ կողմից միամիտ կաց… Շատ անգամ ասել եմ քեզ և նորից ու նորից կրկնում եմ. ես մավրին ատում եմ: Իմ դատը սրտումս է խրված, քոնն էլ նույնչափ խոր հիմք ունի: Միանանք և նրանից ոխ հանենք: Եթե կարողանաս նրա գլուխը եղջյուրներով զարդարել, դա քեզ համար հաճույք կլինի և ինձ՝ զվարճություն:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Գարիկ, մեքենան եկավ:
ՌՈԴՐԻԳՈ — Կներես, ապրանքը պահեստ պիտի իջեցնեմ: (Գնում է:)
Յագոն նստում է բարձր աթոռակին: Շիկահերը գարեջուր է լցնում: Յագոն խմում է ու նայելով Օթելլոյի կողմը՝ կամաց արտասանում:
ՅԱԳՈ — Ատում եմ մավրին:
Շատերը կարծում են,
Թե նա երբեմն սավաններիս մեջ իմ տեղն է բռնել:
Ճիշտ է այդ թե ոչ, դա ինձ հայտնի չէ,
Բայց ես այդ տեսակ կասկածի դեպքում
Այնպես կվարվեմ, որպես թե իրոք վստահ լինեի:
Նա հարգում է ինձ, ուրեմն՝ ավելի դյուրավ կարող եմ
Մտադրածներս գործ դնել վրան…
Մավրը մի անկեղծ, սրտաբաց մարդ է,
Որ բոլոր պարկեշտ թվացողներին
պարկեշտ է կարծում,
Եվ կարելի է այնպես քնքշությամբ քթիցը քարշ տալ,
Ինչպես էշերին:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (Օթելլոյին): Օթելլոն դյուրահավատ է, սրտաբաց: Ամեն ինչի ու ամենքին հավատում է, դրա համար էլ քիչ մնաց՝ գժվեր, կարծելով, թե Դեզդեմոնան պառկել է Կասսիոյի հետ: Արի մեկ անգամ էլ փորձենք:
Սրճարան է մտնում Կոմպոզիտորը՝ ճամպրուկով, մոտենում է Ռեժիսորին:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (Տնօրենին): Ծանոթացեք, մեր կոմպոզիտորն է: (Կոմպոզիտորին.) Մեր Տնօրենն է:
ՏՆՕՐԵՆ — (Ռեժիսորին՝ շշուկով:) Որտեղի՞ց ես սրան պեղել:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Հանճարեղ երաժշտություն է գրում:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Որտե՞ղ եմ ապրելու: Խնդրում եմ, ասացեք՝ ճամպրուկս հյուրանոց տանեն: (Մոտենում է դաշնամուրին, ակորդներ վերցնում:)
ՏՆՕՐԵՆ — (Արմենին): Գուցե քո ամառանոցում ապրի, հը՞: Սածիլներդ էլ կջրի: (Արմենը գլխով համաձայնության նշան է անում:) Այդպես, այդպես… (Ձեռքերը շփելով:) Ահա և առաջին տնտեսումը:
ԱՐՄԵՆ — Ես էլ կարծում էի՝ Վերդիի երաժշտությունն է լինելու:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Ոչ մի Վերդի: Եթե ֆիլմում նրա մի նոտան էլ լինի, իմ ոտքն այստեղ չի լինի: Երաժշտությունը ես եմ գրելու:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Հանգստացիր, Վերդի չի լինի:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Որտե՞ղ են մեր պերսոնաժները:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Սա՝ Օթելլոն: Բարի մոտ գարեջուր խմողը Յագոն է: Կասսիոն էլ, այ, կանգնած է Դեզդեմոնայի հետ:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Դեզդեմոնան ո՞ր լողափում է այդպես սևացել:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Մեր Դեզդեմոնան մուլատուհի է:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Ինչպե՞ս… Շեքսպիրի պիեսում նա ճերմակ է:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Մեր դեպքում մի քիչ ուրիշ է:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Իսկ Օթելլոն այդպես էլ ճերմա՞կ է մնալու:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (Տնօրենին): Գրիմ անողն ո՞ւր է:
ՏՆՕՐԵՆ — Դուրս է եկել…
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — «Ա» կետից… (Նորից է մոտենում դաշնամուրին, Դեզդեմոնային նայելով՝ արևելյան մեղեդի է նվագում:)
Ներս է մտնում Ոստիկանը, մոտենում է Ռեժիսորին:
ՈՍՏԻԿԱՆ — Ի՞նչ ես անում էստեղ: Գործդ թողել ես, փողոցը պարապ է… Տղերքը դժգոհ են, ուզում են տեղդ վերցնել: Նկատի ունեցիր՝ ես ընտանիք ունեմ, երեխաներ, իսկ մեր աշխատավարձը… ինձնից լավ գիտես…
ОԹԵԼԼՈ — (դերի մեջ է): Ամեն, ո՜վ երկինք:
Որչափ խոսում եմ հրճվանքիս վրա, դեռ չեմ կշտանում:
Դա խեղդում է ինձ: Շատ է ինձ այդքան ուրախությունը.
Այս և այս լինի մեր միջի միակ անհաշտությունը:
ՈՍՏԻԿԱՆ — (ցուցամատը քունքի մոտ պտտեցնելով): Ոչ, միակը չէ: Կզղջաս… (Դուրս է գնում:)
ՌԵԺԻՍՈՐ — Ո՞վ էր:
ОԹԵԼԼՈ — Մեր ոստիկանը: Նրան վճարում եմ տեղի համար:
Բարին է մոտենում Տնօրենը:
ՏՆՕՐԵՆ — (Շիկահերին): Սուրճ ու բուտերբրոդ: (Յագոյին.) Էդ ի՞նչ շիշ է:
ՅԱԳՈ — «Կոնդ»: Հրաշալի գարեջուր է:
ՏՆՕՐԵՆ — Պիտակի վրա հեռախոսի համար կա: (Վերցնում է շիշը, նայում, բջջային հեռախոսով համար է հավաքում:) Ալո, «Կոնդ» ֆիրմա՞ն է: Բարի օր: Միացրեք, խնդրում եմ, գովազդի բաժին: (Դադար:) Բարի օր: Ձեզ հետ խոսում է «Շեքսպիր և Ընկ.» կինոկոնցեռնի ֆիլմի տնօրենը: Մենք Շեքսպիրի «Օթելլոն» ենք նկարում: (Դադար:) Ո՞նց թե՝ որ… Վիլյամ: Օթելլոն ու Յագոն ֆիլմում կարող են խմել ձեր գարեջուրը: Չէի՞ք ցանկանա մեզ հովանավորել, իսկ մենք կգովազդենք ձեր ֆիրման: Ասում են՝ հրաշալի գարեջուր է «Կոնդը»: Այո, այո, գրում եմ… (Ինչ-որ բան գրելով:) Շնորհակալություն: Մինչ հանդիպում:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (գոռում է): Ո՞ւր է տերը:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Այստեղ եմ, մաեստրո:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Կանչիր Գոհարին, Էմիլյայի դերը փորձենք:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — (գնում է՝ քրթմնջալով): Նրանից ի՞նչ Էմիլյա, նա ավելի շատ Բիանկա է, իսկ Բիանկայի դերը Շիկահերին է տվել… Ճիշտ որ, Շեքսպիրը ամեն ինչի կդիմանա:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (Տնօրենին): Ո՞ւր է գրիմ անողը:
ՏՆՕՐԵՆ — Դուրս է եկել, շուտով այստեղ կլինի:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Ա՛յ քեզ Շեքսպիր… Դեզդեմոնան սև է, Օթելլոն՝ ճերմակ:
ՏՆՕՐԵՆ — Դուք ձեր երաժշտությունը գրեք:
ԳՈՀԱՐ — (գալով): Մաեստրո, կանչե՞լ եք:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (նրան մեկնելով թղթերը): Էմիլյայի դերն է: Վաղն առաջին մենախոսությունը անգիր իմանաս, փորձ ենք անելու:
Գոհարը վերցնում է թղթերը, գնում է:
ՌՈԴՐԻԳՈ — Մաեստրո, հիմա Ռոդրիգոն ձեզ պե՞տք է:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Կասեմ՝ երբ պետք լինեք:
ՌՈԴՐԻԳՈ — Թե չէ մեքենան եկել է, ապրանքը պիտի տեղավորեմ:
ՕԹԵԼԼՈ — (կողքով անցնող Ռոդրիգոյին): Օճառն ո՞ւր է:
ՌՈԴՐԻԳՈ — (դարակից վերցնում, տալիս է): Լավ օճառ է, բա անունը՝ «Մահ միկրոբներին»:
ՏՆՕՐԵՆ — Վրայի թուղթը ինձ տուր, հեռախոսի համար կա: (Հեռախոսահամար է հավաքում:) «Մահ միկրոբներին» օճառ արտադրող ֆաբրիկա՞ն է: Ձեզ անհանգստացնում է «Շեքսպիր և Ընկ.» կինոկոնցեռնի ֆիլմի տնօրենը: Մենք Շեքսպիրի «Օթելլոն» ենք նկարում: (Դադար:) Ինչպե՞ս թե՝ որ… Վիլյամ: (Ինքն իրեն:) Տարօրինակ մարդիկ են, ոչ մեկը չգիտե Շեքսպիրի անունը: (Լսափողի մեջ:) Մեր ֆիլմում Օթելլոն ու Յագոն կարող են ձեռքերը լվանալ ձեր մանկական օճառով: Չե՞ք ուզում մեր ֆիլմի հովանավորը դառնալ, իսկ մենք կգովազդենք ձեր միկրոբները, այսինքն, ներեցեք, օճառը: (Դադար:) Լավ, գրում եմ… Շնորհակալություն: Մինչ հանդիպում:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Դեզդեմոնա, Կասսիո, ձեր կտորն ենք փորձում: Դեզդեմոնա, Կասսիո… (Օթելլոյին.) Որտե՞ղ է ձեր աղջիկը:
ОԹԵԼԼՈ — Դեզիկ, ո՞ւր ես… Դե՜զիկ:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Համարյա Շեքսպիրն է, այն տարբերությամբ, որ նրա Օթելլոն է փախցնում Բրաբանցիոյի աղջկան, իսկ այստեղ ձեր գերազանցիկն աչքի ընկավ:
ОԹԵԼԼՈ — Վաղուց էի նկատել… Էդ Կասսիոյին վռնդել է պետք:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Միայն ֆիլմի ավարտից հետո:
Լույսը մարում է:
Տեսարան. Նախաբեմում այգու հատված է: Նստարանին նստած են Դեզդեմոնան ու Կասսիոն՝ գրկախառնված:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Դեհ, միամիտ կաց,
Ձեռքիցս եկածը կանեմ քեզ համար:
ԿԱՍՍԻՈ — Միքայել Կասսիոն կա և կմնա ձեր անկեղծ ծառան,
Ի՛նչ էլ գլխին գա:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Այո, լավ գիտեմ: Շնորհակալ եմ:
ԿԱՍՍԻՈ — Դատեք ինքներդ,
Որ ես բացակա և տեղս ուրիշին տված լինելով՝
Իմ զորապետը կարող է սերս և ծառայությունս
Իսպառ մոռանալ:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Չէ, միամիտ կաց, քեզ խոսք եմ տալիս
Որ քո պաշտոնը ետ կտրվի քեզ:
Ապահով եղիր:
Էլ հանգստություն չեմ տա ամուսնուս,
Քունը կկտրեմ մինչև մեղմանա,
Այնքան կխոսեմ, մինչև սպառեմ համբերությունը,
Նրա անկողինը դպրոց կշինեմ,
Եվ ճաշարանը՝ խոստովանարան…
Ուրեմն, Կասսիո, գնա, ուրախ կաց,
Քո միջնորդումիս պատրաստ է մեռնել, քան դատդ լքել:
Սրճարան. Նկարահանող խումբն զբաղված է նախապատրաստական աշխատանքով: Բեմի կենտրոնում Յագոն ու Օթելլոն տեսարանն են փորձում, Ռեժիսորը հետևում է նրանց:
ՅԱԳՈ — Երբ տանը հաճախում էիք,
Միքայել Կասսիոն գիտե՞ր ձեր սերը:
ОԹԵԼԼՈ — Այո, սկզբից գիտեր մինչև վերջ: Ինչո՞ւ ես հարցնում:
ՅԱԳՈ — Ոչինչ, իմ մտքի գոհացման համար. Մի վատ բան չկա:
ОԹԵԼԼՈ — Ի՞նչ է մտքիդ, Յագո:
ՅԱԳՈ — Ես չգիտեի, թե նա տիկնոջ հետ ծանոթ է եղել:
ОԹԵԼԼՈ — Այո, ծանոթ էր, և հաճախ նա էր միջնորդը մեր մեջ:
ՅԱԳՈ — Իրա՞վ:
ОԹԵԼԼՈ — Իրա՞վ, հա, իրա՛վ, մի՞թե դրա մեջ
մի բան ես տեսնում:
Մի՞թե պարկեշտ չէ:
ՅԱԳՈ — Պարկե՞շտ, տեր իմ:
ОԹԵԼԼՈ — Պարկեշտ, հա, պարկեշտ:
ՅԱԳՈ — Որքան ես գիտեմ՝ նա պարկեշտ մարդ է:
ОԹԵԼԼՈ — Ի՞նչ ես մտածում: (Ռեժիսորին.) Որտե՞ղ է աղջիկս… նաև «Գերազանցիկը»: ՌԵԺԻՍՈՐ — Ի՞նձ ես հարցնում:
Բեմի կենտրոնը թաղվում է խավարի մեջ, լուսավորվում է նախաբեմը՝ Դեզդեմոնան և Կասսիոն համբուրվում են: Քիչ անց լուսավորվում է բեմի կենտրոնը, նախաբեմը թաղվում է խավարի մեջ:
ՅԱԳՈ — Ես էլ այդ ձևով կարծում եմ՝ Կասսիոն մի պարկեշտ մարդ է:
ОԹԵԼԼՈ — Չէ, այդ բանի մեջ մի ուրիշ բան կա:
ՅԱԳՈ — Աչքներդ բացեք ձեր կնոջ վրա:
Զննեցեք նրան, թե Կասսիոյի հետ ինչպես է վարվում:
Նայեցեք այսպես՝ ոչ խանդոտի պես, ո՛չ էլ միամիտ:
Տնօրենը մոտենում է Ռեժիսորին:
ՏՆՕՐԵՆ — Մաեստրո, «Կոնդը» լավ գարեջուր է, իսկ օճառի գործարանը համաձայնել է մասնակի ֆինանսավորել մեր ֆիլմը: Կարող են Օթելլոն ու Յագոն «Կոնդ» խմել ու լվացվել «Մահ միկրոբներին» օճառով:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Ինչքա՞ն է տված փողը:
ՏՆՕՐԵՆ — Շատ չէ, բայց փող է:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Կարող են, իհարկե, կարող են: Շեքսպիրի պիեսում ամեն ինչ կարող են: Միայն թե այդ միկրոբներով թող լվացվեն Դեզդեմոնան ու Էմիլյան: Գուցե և Բիանկան: Ասենք, ոչ, Բիանկան թող չլվացվի:
Բարին է մոտենում Օթելլոն: Բիանկան նրան սուրճ է տալիս:
ОԹԵԼԼՈ — (մի կում սուրճ խմելուց հետո՝ Սրճարանատիրոջը):
Եթե համոզվեմ, որ բազես կրկին վայրենացել է,
Թեկուզ իմ սրտի լարերից լինեն նրա կապերը,
Դարձյալ սուլելով կարձակեմ նրան ես հողմերն ի վար՝
Գնա իր բախտին, իրեն որս ճարի:
Ներս է վազում Դեզդեմոնան, նրան հետևում է Կասսիոն՝ զգուշավոր քայլերով:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Հայրիկ, այսինքն՝ Օթելլո, գունատ ես, ի՞նչ է պատահել… Ճաշե՞լ ես:
ОԹԵԼԼՈ — Դեզիկ, ո՞ւր ես կորել:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Ի՞նչ կարևոր է: Տեսարանն էինք փորձում Կասսիոյի հետ:
ОԹԵԼԼՈ — Ներիր ինձ:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Այնպես կամաց ես խոսում… հիվա՞նդ ես:
ОԹԵԼԼՈ — Գլուխս է ցավում:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Որովհետև քիչ ես քնում: Հիմա թաշկինակով գլուխդ կկապեմ, կանցնի:
ОԹԵԼԼՈ — Թաշկինակը փոքր է, ու նաև պետք չէ: (Հրում է, Դեզդեմոնայի ձեռքից թաշկինակն ընկնում է:) Գնանք:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Մայրիկն էր զանգել:
ОԹԵԼԼՈ — Վերջերս ինչ-որ շուտ-շուտ է զանգում: Ուզածն ի՞նչ է:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Նորից սկսել է՝ բոլոր դերասանուհիները…
ОԹԵԼԼՈ — Արդեն լսել ենք: Գնացինք: (Գնում են:)
Թաշկինակը մնում է հատակին ընկած: Էմիլյան վերցնում է թաշկինակը, գրպանից հանում թուղթն ու արտասանում՝ աչքը թղթին:
ԷՄԻԼՅԱ — Ի՜նչ լավ, որ գտա այս թաշկինակը,
Մավրի աոաջին հիշատակն է սա Դեզդեմոնային:
Շոշորդ ամուսինս ինձ հարյուր անգամ ասել, խնդրել է,
Որ ես գողանամ, բայց իմ տիրուհին
Այնպես սիրում է այս հիշատակը…
Պետք է բանվածքը օրինակել տամ Յագոյի համար:
Ի՜նչ բանին է պետք, Աստված է գիտակ, ոչ ես:
Ես միայն
Ուզում եմ նրա քմահաճույքը կատարած լինել:
Գալիս է Յագոն:
ՅԱԳՈ — Վահ, ի՞նչ ես անում այստեղ մեն-մենակ:
ԷՄԻԼՅԱ — Լավ, մի մրթմռթա, Յագո, քեզ համար մի բան եմ պահել:
ՅԱԳՈ — Ինձ համար մի բա՞ն: Էհ, ի՞նչ կլինի…
ԷՄԻԼՅԱ — Ի՞նչ կտաս, եթե այն թաշկինակը…
ՅԱԳՈ — Ո՞ր թաշկինակը:
ԷՄԻԼՅԱ — Վահ, Օթելլոյի առաջին ընծան.
Այն, որ շարունակ ստիպում էիր, որ գողանայի:
ՅԱԳՈ — Հը, գողացե՞լ ես:
ԷՄԻԼՅԱ — Ոչ, երկինք վկա,
անզգուշությամբ ձեռքից վար ձգեց,
Ես էլ, պատահմամբ այնտեղ լինելով, գետնից վերցրի:
ՅԱԳՈ — Ի՜նչ լավ աղջիկ ես: Ինձ տուր, խնդրում եմ:
ԷՄԻԼՅԱ — Բայց ինչի՞դ է պետք,
որ այնքան սաստիկ հորդորում էիր,
Որ գողանայի:
ՅԱԳՈ — (ձեռքից հափշտակելով): Դա քո ի՞նչ գործն է:
Կոմպոզիտորը մեղեդի է նվագում ու նոտագրում: Մոտենում է Արմենը, դաշնամուրի վրա դնում միկրոֆոնը:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Ձայնագրեցի՞ր այն կտորը, որ նվագեցի քեզ համար:
ԱՐՄԵՆ — Ինչ ասի՞ր:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — (գոռում է): Ձայնագրեցի՞ր այն կտորը:
ԱՐՄԵՆ — Մի գոռա, ձայնագրել եմ:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Կտա՞ս՝ լսեմ:
ԱՐՄԵՆ — Լսում եմ, ասա:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (մոտենալով նրանց): Ո՞ր թեման է:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Դեզիկի լեյտմոտիվը: Ի դեպ, ձայնի հետ կապված պրոբլեմ կունենանք: (Ցույց տալով Արմենին:) Իմ կարծիքով, նա վատ է լսում:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Չեմ նկատել… Պարզապես անընդհատ ականջակալով ինչ-որ երաժշտություն է լսում: Շարունակենք փորձը: Օթելլո և Դեզդեմոնա, թաշկինակի տեսարանն ենք փորձում: (Նրանք առաջ են գալիս:) Շեքսպիրի պիեսում տեսարանը միայն երկխոսություն է: Բայց լավ կլինի, եթե մենք կարողանանք թաշկինակի տեսարանը խաղալ, ինչպես ժամանակին խաղացել է հռչակավոր Փափազյանը: Միզանսցենն այս է՝ Դեզդեմոնան կանգնում է Օթելլոյի թիկունքում: Օթելլոն ասում է՝ «Մի շատ խիստ հարբուխ նեղացնում է ինձ, թաշկինակդ տուր»,- ու ձեռքը պարզում է ետ՝ նրա կողմը: Դեզդեմոնան տալիս է թաշկինակը: Օթելլոյի դեմքի արտահայտությունը միանգամից փոխվում է՝ նա խաբված չէ, թաշկինակն իր ձեռքում է: Նա սպառնալից նայում է Յագոյի կողմը, ապա վերև՝ Ամենակալին: Ու համարյա արտասվելով թաշկինակը տանում է աչքերին ու միայն այդ պահին տեսնում, որ դա այն թաշկինակը չէ:
Այս հատվածը ինքն է խաղում, տեսարանը շարունակում են Օթելլոն ու Դեզդեմոնան: ՕԹԵԼԼՈ — Իմ ընծայածը:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Մոտս չէ հիմա:
ՕԹԵԼԼՈ — Ինչպե՞ս, մոտդ չէ՞:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Իրավ ոչ, տեր իմ:
ՕԹԵԼԼՈ — Դա շատ վատ բան է:
Այդ թաշկինակը մի եգիպտուհի տվել էր մորս…
Նա մորս ասել էր, որքան որ պահի այդ թաշկինակը,
Դա սիրո հմայք կբաշխի նրան:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Իրա՞վ ես ասում:
ՕԹԵԼԼՈ — Կորե՞լ է, ասա, ձեռքիցդ ընկե՞լ է:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Ասում եմ՝ չի կորել:
ՕԹԵԼԼՈ — Գնա բեր՝ տեսնեմ:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Կարող եմ բերել, հիմա չեմ ուզում:
Այդ էլ մի խաղ է միջնորդությունս մերժելու համար:
Խնդրում եմ՝ թույլ տուր, որ Կասսիոն ետ գա:
ՕԹԵԼԼՈ — Կորի՜ր:
Սրճարան է խուժում Կինոքննադատը, նրա ճամփան փորձում է փակել Սրճարանատերը:
ԿԻՆՈՔՆՆԱԴԱՏ — Էլի կարդացի, Շեքսպիրի Դեզդեմոնան սպիտակամորթ է: Ես թերթում կգրեմ, ձեր ռեժիսորը Շեքսպիր չի հասկանում:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Քեզ ասացինք՝ գործիդ գնա: (Դուրս է քշում:)
ՌԵժԻՍՈՐ — Այսօր հերիք է, տուն գնացեք:
ՌՈԴՐԻԳՈ — Մաեստրո, ե՞րբ է լինելու Ռոդրիգոյի տեսարանը:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Շուտով, շատ շուտով:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Մաեստրո, ձեզ տուն հասցնե՞մ:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Շնորհակալ եմ, ես մի քիչ կքայլեմ:
Բոլորը գնում են՝ Գոհարից ու Սրճարանատիրոջից բացի: Գոհարը կարգի է բերում շուրջը, այդ ընթացքում կարդալով Էմիլյայի մենախոսությունը:
ԷՄԻԼՅԱ — Ես կարծում եմ, որ եթե կանայք ճամփից շեղվում են,
Ամուսիններն են միայն մեղավոր:
Կամ իրենց պարտքը կատարելու մեջ դանդաղանում են
Եվ կամ մեր գանձը տանում, թափում են այլ գոգերի մեջ,
Կամ բռնկվում են հիմար նախանձից
Եվ զրկում են մեզ ազատությունից…
Հանգցնում է լույսերը, ամուսնու հետ դուրս է գալիս:
ԵՐԿՐՈՐԴ ԳՈՐԾՈՂՈՒԹՅՈՒՆ
Առավոտ է: Սրճարանում՝ սեղանի շուրջ, նստած են Ռեժիսորը, Էմիլյան, Սրճարանատերը, Յագոն, Ռոդրիգոն: Սուրճ են խմում: Նրանց է միանում Բիանկան:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (Յագոյին ու Ռոդրիգոյին): Վաղը ձեր տեսարանն ենք նկարում՝ Կասսիոյի սպանությունը:
ՌՈԴՐԻԳՈ — Ուրեմն այսօր ազատ եմ: (Յագոյի հետ դուրս է գնում:)
Գալիս է Տնօրենը, մեծ պայուսակից սեղանին է թափում դաշույններ:
ՏՆՕՐԵՆ — Թանգարանից եմ վերցրել, վարձով: Մեծ գումարով… էս մեկը խարակիրիի համար է, իսկ սա միջնադարյան իշխանի է պատկանել: Մաեստրո, գուցե թույնո՞վ բավարարվենք, հը՞… Դաշույն պետք չէ, գումարը չի հերիքում:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (ընտրելով կարճ դաշույնը): Այս մեկը հարմար է:
ՏՆՕՐԵՆ — Մնացածները վերադարձնե՞մ:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Վերադարձրու:
ՏՆՕՐԵՆ — (ցույց տալով Բիանկային): Գուցե նկարահանումներին օգնի: Արդեն վնասով ենք աշխատում:
ԲԻԱՆԿԱ — Ոչ, ես միայն Բիանկա կխաղամ:
ՏՆՕՐԵՆ — Մեկը մյուսին չի խանգարի, ի՞նչ է պատահել…
ՌԵԺԻՍՈՐ — Ինչ կա որ… Կարելի է:
ՏՆՕՐԵՆ — Այդպես, ևս մեկ տնտեսում: Դե, ես գնացի: (Դռան մոտ բախվում է օպերատորի հետ:) Բարի լույս: Խոշոր պլաններ նկարիր, մոնտաժելը հեշտ է:
Գոհարն ու ամուսինը գնում են խոհանոց: Վահեն կարգի է բերում ապարատուրան:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Ներիր ինձ, Բիանկա,
Բոլոր ժամանակ կապարե հոգսեր ճնշել են հոգիս:
Բայց հիմա այնքան շարունակ կգամ, որ տեղը լցնեմ:
ԲԻԱՆԿԱ — Ասա, այս գիշեր շո՞ւտ կգաս ինձ մոտ:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Քիչ տեղ եմ կարող քեզ ընկերանալ.
Պետք է հենց այստեղ նրան սպասեմ,
բայց շուտով կգամ:
ԲԻԱՆԿԱ — Շատ լավ, ի՞նչ անեմ, պետք է հարմարվեմ հանգամանքներին:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Վատ չի ստացվում…
Բեմում լույսը մարում է, լուսավորվող նախաբեմ են գալիս Յագոն ու Ռոդրիգոն:
ՌՈԴՐԻԳՈ — Ճի՞շտ ես ասում: Ուրեմն՝ Օթելլոն և Դեզդեմոնան Վենետիկ են վերադառնում:
ՅԱԳՈ — Ոչ, Օթելլոն գնում է Մավրիտանիա և գեղեցիկ Դեզդեմոնային էլ տանում է իր հետ. միայն թե մի բան պատահի, որ նրան ստիպի ավելի երկար մնալ այստեղ, և դրա միակ միջոցը՝ Կասսիոյին մեջտեղից վերացնելն է:
ՌՈԴՐԻԳՈ — Ի՞նչ է նշանակում «մեջտեղից վերացնել»:
ՅԱԳՈ — Պարզ բան է, այնպես անել, որ նա չկարողանա Օթելլոյի տեղը բռնել, ուղեղը ցրել:
ՌՈԴՐԻԳՈ — Եվ ուզում ես, որ ես անեմ այդ բանը, չէ՞:
Դուրս են գնում:
Լուսավորվում է բեմը: Սրճարանում՝ բարի մոտ կանգնած Սրճարանատերը կարդում է Շեքսպիրի սոնետը: Բիանկան լսում է: Մյուսներն զբաղված են՝ ամեն մեկն իր գործով:
ԲԻԱՆԿԱ — Գիտե՞ք՝ բոլորից գաղտնի ես էլ եմ բանաստեղծություններ գրում, սիրային:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Քնարական:
ԲԻԱՆԿԱ — Դե, հա, քնարական: Ուզո՞ւմ եք՝ ձեզ համար կարդամ, շատ կամաց:
Բիանկան կամաց արտասանում է, նրա ձայնը կորչում է կոմպոզիտորի նվագում: Խոհանոցից դուրս է նայում Գոհարը, խանդում է: Ռեժիսորը մի պահ դադարեցնում է փորձը Յագոյի և Օթելլոյի հետ, նայում համարյա գրկված երկուսին: Մյուսները՝ նույնպես:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (Վահեին): Շո՛ւտ, նկարի՛ր նրանց:
Օպերատորը նկարահանում է, իսկ Արմենը միկրոֆոնը զգույշ մոտեցնում է նրանց, բանաստեղծության վերջին քառատողը հնչում է դահլիճով մեկ:
ԲԻԱՆԿԱ — Ամուսնանաք, եղիր իմ կողքին,
Հավատա, դրախտ կլինի երկրային.
Ամեն ինչ երկուսիս է պատկանում՝
Երկիր ու երկինք անհատնում:
Լույսը վառվում է: Բիանկան ու Սրճարանատերը սթափվում են, բոլորը ծափահարում են՝ Գոհարից բացի: Նա աղմուկով փակում է խոհանոցի դուռը:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Ահա քեզ ոչ պրոֆեսիոնալ դերասանուհի: Լավ, շարունակենք, Յագո, Օթելլո… Քիչ առաջ տեսանք, թե ինչպես Յագոն Ռոդրիգոյին աոաջարկեց սպանել Կասսիոյին: Նրան հաջողվել է Օթելլոյին հասցնել այնպիսի հոգեվիճակի, որ Օթելլոն ինքն է խորհուրդ հարցնում Յագոյից՝ ինչպես սպանել կնոջը: Այդ համակրելի, տաղանդավոր, խելացի սրիկան բացատրում է Օթելլոյին՝ ինչպես սպանել կնոջը… Յագոն ու մահը նույնն են: Նա ուզում է Ռոդրիգոյի ձեռքով սպանել Կասսիոյին, բայց պատահաբար սպանվում է Ռոդրիգոն: Նրա պատճառով մահանում են Բրաբանցիոն, Էմիլյան: Այո, այս ֆիլմը պիտի լինի Յագոյի մասին: Այդ յագոները բոլոր ժամանակների ու ժողովուրդների համար են: Նրանք գրավել են իշխանական բոլոր կառույցները, ու նրանցից ազատվելը համարյա անհնար է: Ուրեմն՝ փորձում ենք այդ տեսարանը:
ՅԱԳՈ — Թաշկինակն էլ տեսա՞ք:
ՕԹԵԼԼՈ — Ի՞մս էր:
ՅԱԳՈ — Ձերն էր, այս ձեռքս վկա…
Դե լա՜վ, այդ բոլորը պետք է մոռանաք:
ՕԹԵԼԼՈ — Յագո, նա թող փտի ու փչանա, պետք է այս գիշեր սատանայի բաժին դառնա, չպետք է ապրի:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Ստո՛պ, չեղավ: Կարծես ոչ թե քո կնոջ, այլ ինչ-որ թխսկանի մասին ես խոսում:
ՕԹԵԼԼՈ — Նա ինձ ի՞նչ կին, կյանքում իմ աղջիկն է:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Մոռացիր կյանքի մասին: Երբ այս տեքստին կհասնես, աղջկադ փոխարեն պատկերացրու կնոջդ, որ լքել է քեզ:
ՕԹԵԼԼՈ — Դա ուրիշ բան է… Վաղուց պիտի ասեիր: Մի հատ էլ կրկնենք:
ՅԱԳՈ — Թաշկինակն էլ տեսա՞ք:
ՕԹԵԼԼՈ — Ի՞մս էր:
ՅԱԳՈ — Ձերն էր, այս ձեռքս վկա… Դե լավ, այդ բոլորը պետք է մոռանաք:
ՕԹԵԼԼՈ — Յազո, նա թող փտի ու փչանա, պետք է այս գիշեր սատանայի բաժին դառնա, չպետք է ապրի, չէ՛: Սիրտս քար է կտրել, երբ ձեռքով զարկում եմ, ձեռքս ցավում է:
ՅԱԳՈ — Բայց ուրիշ կողմ ենք գնում:
ՕԹԵԼԼՈ — Գետինը մտնի: Ասում եմ, թե նա ի՛նչ բան է. ի՛նչ նուրբ ձեռք ասեղնագործության մեջ, ի՛նչ զմայլելի նվագող:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Այստեղ ես եմ նվագում…
ՌԵԺԻՍՈՐ — Մի խանգարի: (Օթելլոյին.) Շարունակիր:
ՕԹԵԼԼՈ — Մի քիչ թույն գտիր ինձ համար, Յագո, այս գիշեր: Չեմ ուզում հետը խոսքի բռնվել, գուցե նրա մարմինը և գեղեցկությունը միտքս խախտեն: Հենց այս գիշեր, Յագո:
ՅԱԳՈ — Թույնով մի արեք, անկողնում խեղդեք, հենց այն անկողնում, որ նա պղծել է:
ՕԹԵԼԼՈ — Լավ, լավ ասացիր, դրա արդարությունը ինձ դուր է գալիս, շատ լավ:
ՅԱԳՈ — Իսկ ինչ Կասսիոյին է վերաբերում, նրա գործը ինձ թողեք, կեսգիշերին լուրը կլսեք:
ՕԹԵԼԼՈ — Շատ լավ:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Ստո՛պ, հիմա եղավ: (Ներս է մտնում Տնօրենը:) Ո՞ւր է գրիմ անողը, երկա՞ր ենք սպասելու:
ՏՆՕՐԵՆ — Դուրս է եկել, բայց ամեն տեղ խցանումներ են: Շուտով կհասնի:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Պատրաստեք Դեզդեմոնայի մահճակալը, հիմա սպանության տեսարանն է:
ՏՆՕՐԵՆ — Գարիկ… Ռոդրիգո… Ո՞ւր է Գարիկը:
Հայտնվում է Գարիկը:
ՏՆՕՐԵՆ — Գարիկ, պատրաստիր Դեզդեմոնայի անկողինը… այսինքն՝ ամպհովանիով մահճակալը:
ՌՈԴՐԻԳՈ — Արդեն պատրաստ է:
ՏՆՕՐԵՆ — Բեր այստեղ:
Գարիկը քարշ է տալիս մահճակալը, Վահեն միացնում է տեսախցիկը, Արմենը ստուգում է միկրոֆոնները:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Պատրաս՛տ: Բոլորը տեղերո՛ւմ… Գոհար, քո մուտքն է:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Իմ գործը չէ, բայց, ներեցեք, Շեքսպիրի պիեսում Օթելլոն նեգր է, նա
սև պիտի լինի: Ո՞ւր է ձեր գրիմ անողը:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Խցանումի մեջ է:
ՏՆՕՐԵՆ — Դուք ձեր երաժշտությամբ զբաղվեք, ժամանակ չունենք:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Երաժշտությունը համարյա ավարտված է, նվագախումբ է պետք: Լավ դիրիժորով:
ՏՆՕՐԵՆ — Ոչ մի նվագախումբ, սինթեզատորով բավարարվեք:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — (ինքնիրեն): Խաբեբա:
ՏՆՕՐԵՆ — Խաբեբայից եմ լսում:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Լավ լսողություն ունեք:
ՏՆՕՐԵՆ — Երաժշտական դպրոց եմ ավարտել:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Զգացվեց:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Վերջ տվեք, աշխատում ենք:
Սրճարան է մտնում մաֆիայի շեֆը երկու թիկնապահների և ոստիկանի հետ:
ՇԵՖ — (Տնօրենին): Այստե՞ղ են Շեքսպիր ցույց տալիս:
ՏՆՕՐԵՆ — Իսկ դուք ո՞վ եք: Կողմնակի անձանց մուտքն արգելվում է, մեզ մոտ հաշվառում է:
Շեֆը մի կողմ է հրում Տնօրենին, մոտենում է Ռեժիսորին:
ՇԵՖ — (միաժամանակ դիմում է Մուրացիկին, Մարզիկին և Գերազանցիկին): Ի՞նչ եք անում էստեղ, ձրիակերներ: Ո՞ւմ ձեռքին են ֆինանսները:
ՏՆՕՐԵՆ — Ասենք՝ իմ:
ՇԵՖ — Դուք ֆիլմը նկարում եք իմ փողերով:
ՏՆՕՐԵՆ — Հետո՞ ինչ, բյուջեն շատ քիչ է:
ՇԵՖ — Դա ինձ չի հետաքրքրում:
ՏՆՕՐԵՆ — Ուրիշ հովանավորներ էլ կան՝ մանկական օճառ ու «Կոնդ» գարեջուր:
ՇԵՖ — Էդպիսի գարեջուր չգիտեմ, ով ասես՝ գործ է կպցնում…
ՏՆՕՐԵՆ — Շատ էլ որակով գարեջուր է:
ՇԵՖ — 50 տոկոսը իմն է: Վարձույթից եկածը՝ նույնպես:
ՏՆՕՐԵՆ — Շատ է: 30 տոկոսը…
ՇԵՖ — Ասի՝ 50, ուրեմն՝ 50: Հետն էլ՝ էն շիկահերը:
ՏՆՕՐԵՆ — Նա Բիանկայի դերն է խաղում:
ՇԵՖ — Նրան էլ՝ վրադիր:
ԲԻԱՆԿԱ — Ես համաձայն չեմ:
ՇԵՖ — Կբարիշենք: (Տնօրենին.) Ինչքան հիշում եմ, Օթելլոն նեգր էր: Գրիմ անող է՞լ չունեք:
ՏՆՕՐԵՆ — Համակարգիչով ամեն ինչ կդզենք:
ՇԵՖ — Դե, տեսնենք, տեսնենք…
Շքախմբի հետ գնում է:
ՈՍՏԻԿԱՆ — (շրջվելով): Զգուշացրի, չէ՞… (Գնում է:)
ՌԵԺԻՍՈՐ — Պատրա՛ստ… նկարում ենք:
ՎԱՀԵ — Պատրաստ է:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Ձա՞յնը… (Նայում է Արմենին:) Արմե՛ն: (Մոտենում, քաշում-հանում է ականջակալները:) Դե, անջատիր այդ սատանի երաժըշտությունը:
Տիրում է լիակատար լռություն, ամեն ինչ համրանում է Արմենի համար: Ռեժիսորը տեսնում է, որ դա լսողական ապարատ է:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (վերադարձնելով ապարատը, կամաց): Ներիր, ծերուկ:
Արմենը ականջակալներն ամրացնում է, և սրճարան է վերադառնում ձայն-աղմուկը:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Զգուշացրի, չէ՞…
ՌԵԺԻՍՈՐ — Խոսակցություննե՛րը… Սկսեցի՛նք:
ՕԹԵԼԼՈ — Աղոթք արե՞լ ես այս գիշեր, Դեզդեմոնա:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — Այո, սիրելիս:
ՕԹԵԼԼՈ — Աղոթիր, և կարճ. ես ման եմ գալիս:
Չեմ ուզում սպանել անպատրաստ հոգիդ:
Ո՛չ, Աստված չանի, չէի կամենա հոգիդ սպանել…
Խաղում են տեսարանը, մինչև Օթելլոն դաշունահարում է Դեզդեմոնային:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — (շշուկով): Հայրիկ, զգույշ… տոմատի հյութը կթափվի, առանց «արյուն» կմնանք:
Ներս է խուժում Էմիլյան:
ԷՄԻԼՅԱ — Օ՜հ, բարի տերս,
Կասսիոն սպանեց Ռոդրիգո կոչված մի վենետիկցու:
ՕԹԵԼԼՈ — Ռոդրիգոն սպանվե՞ց, Կասսիո՞ն էլ սպանվեց:
ԷՄԻԼՅԱ — Կասսիոն չի սպանվել:
ՕԹԵԼԼՈ — Կասսիոն չի՞ սպանվել:
Նախաբեմում հայտնվում է Հավաքարարը՝ ավելը ձեռքին: Տեսնելով մահճակալին անշարժ պառկած Դեզդեմոնային՝ գրպանից հանում է բջջային հեռախոսը, համար է հավաքում:
ՀԱՎԱՔԱՐԱՐ – Ոստիկանությո՞ւնն է… Մեր թատրոնում (ասում է թատրոնի հասցեն, որի բեմում գնում է այս ներկայացումը) սպանություն է կատարվել: Շտապեք… (Ինքն իրեն:) Հաստատ պատվիրված սպանություն է: Ով ասես, թատրոն է մտնում, ինչ խելքներին փչի՝ անում են… (Փնթփնթալով դուրս է գնում:)
ՌԵԺԻՍՈՐ — Շարունակեք: (Կոմպոգիտորին.) Իսկ դու նվագիր:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Իսկ ես ի՞նչ եմ անում:
ԷՄԻԼՅԱ — (վազում է դեպի անկողինը): Ո՞վ է արել այս:
ՕԹԵԼԼՈ — Իբրև ստախոս գնաց ուղղակի այրող դժոխքը:
Ես եմ սպանել:
Խաղում են տեսարանը, մինչև որ Յագոն փորձում է սպանել Էմիլյային:
ԷՄԻԼՅԱ — Ո՜վ դու ապուշ մավր,
այն թաշկինակը, որ դու ասում ես,
Ես դեպքով գտա և տվի մարդուս:
Շատ և շատ անգամ նա խիստ լրջորեն ինձ աղաչել էր,
Որ գողանայի, ինչ որ իսկապես շատ անտեղի էր
Այսպիսի չնչին մի բանի համար:
ՅԱԳՈ — Անզգա՜մ պոռնիկ:
ԷՄԻԼՅԱ — Երկինքը վկա, ես սուտ չեմ ասում,
սուտ չէ, պարոններ:
Մարդասպան ապուշ, քեզ պես հիմարին
այնպես ազնիվ կին:
Օգնությո՜ւն, օգնությո՜ւն, հասե՜ք, օգնությո՜ւն.
Մավրն սպանել է իմ խեղճ տիրուհուն…
Մարդասպանությո՜ւն, մարդասպանությո՜ւն…
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — (կնոջը): Քիթդ ուրիշի ընտանեկան գզվռտոցի մեջ չխոթես: (Այդ ընթացքում Օթելլոն փորձում է դաշունահարել Յագոյին, բայց Սրճարանատերը դաշույնը խլում է նրա ձեռքից:) Հերիք է սրճարանս դիակներով լցնեք:
Յագոն սպանում է Էմիլյային, նա ընկնում է Դեզդեմոնայի կողքին: Սրճարան են խուժում ոստիկանները: Յագոն կանգնած է Դեզդեմոնայի և Էմիլյայի դիակների վերևում:
ՈՍՏԻԿԱՆԱՊԵՏ — Ձեռնաշղթաները: (Յագոյի ձեռքերին ձեռնաշղթա են հագցնում:) Ձեր փաստաթղթերը: (Յագոն տալիս է վկայականը:) Յագո, ծննդյան թիվը… տարօրինակ է, այս ի՞նչ թիվ է: Երևի կեղծված է: Դրոշակիր… Ի՞նչ է ձեր ազգանունը:
ՅԱԳՈ — Ազնվորեն, չգիտեմ: Մտքովս էլ չի անցել՝ իմանամ:
ՈՍՏԻԿԱՆԱՊԵՏ — Իսկ ո՞վ գիտե:
ՅԱԳՈ — Շեքսպիրը:
ՈՍՏԻԿԱՆԱՊԵՏ — Էդ ի՞նչ Շեքսպիր է:
ՅԱԳՈ- Վիլյամ:
ՈՍՏԻԿԱՆԱՊԵՏ — Որտե՞ղ է նա:
ՅԱԳՈ — Նա միշտ մեզ հետ է:
ՈՍՏԻԿԱՆԱՊԵՏ — (Ոստիկանին): Անմիջապես ձերբակալել:
Ոստիկանն սկսում է Շեքսպիրի որոնումը սրճարանում: Յագոն զանգում է բջջային հեռախոսով, ինչ-որ բան խոսում, հետո հեռախոսը տալիս է Ոստիկանապետին:
ՅԱԳՈ — Ձեզ հետ ուզում են խոսել:
ՈՍՏԻԿԱՆԱՊԵՏ — (վերցնում, լսում է, հետո կանգնում «զգաստ»): Լսում եմ:
ՈՍՏԻԿԱՆ — (մոտենալով): Այստեղ Վիլյամ չկա: Ասում են՝ չգիտեն, թե հիմա որ երկրում է գտնվում:
ՈՍՏԻԿԱՆԱՊԵՏ — (Ոստիկանին): Հանեք ձեռնաշղթաները: (Օթելլոյին.) Իսկ դուք հետևեք մեզ:
ОԹԵԼԼՈ — Կամաց, երկու բառ՝ քանի այստեղ եք…
Խաղում է տեսարանը մինչև՝
Գրեցեք այսպես և ավելացրեք, թե Ալեպպոյում
Մի փաթթոցավոր չարագործ տաճիկ մի օր ծեծում էր
Մի վենետիկցու և հայհոյում էր մեր պետությանը,
Իսկ ես բռնեցի այն թլպատված շան կոկորդից և նրան
Զարկեցի, այսպես: (Ինքն իրեն զարկում է սրով ու տապալվում Դեզդեմոնայի վրա:) ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — (շշուկով): Զգույշ, հայրիկ, ծանր ես: (Զանգում է նրա բջջայինը:) Մամ ջան, հետո կզանգեմ: (Անջատում է հեռախոսը:)
ОԹԵԼԼՈ — Էլի՞ զանգեց:
ԴԵԶԴԵՄՈՆԱ — (շշուկով): Ասում էր, որ բոլոր դերասանուհիները…
ՌԵԺԻՍՈՐ — Ստո՛պ, չշարժվեք: Բոլորը մնում են իրենց տեղերում: Ափսեն մոռացանք, ո՞ւր է ափսեն:
ԷՄԻԼՅԱ — (տեղից բարձրանալով): Վա՜յ, մոռացել եմ, ներեցեք… (Գոգնոցի տակից հանում ու Տնօրենին է տալիս ափսեն:)
ՌԵԺԻՍՈՐ — (Օպերատորին): Նկարիր ափսեն:
ՏՆՕՐԵՆ — Վարձույթի 50 տոկոսի համար… (Ափսեն խփում է հատակին:)
Կոմպոզիտորը նվագում է:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Գեղեցիկ երաժշտություն է… Ի՞նչ է:
ԿՈՄՊՈԶԻՏՈՐ — Դեզդեմոնայի և Կասսիոյի լեյտմոտիվը:
ՏՆՕՐԵՆ — (Ռեժիսորին): Գրիմ անողը զանգեց, դեռ խցանումի մեջ է, բայց ասաց, որ հրաժարվում է մասնակցել այս սպանդին, այնքան դիակ կա որ…
ՌԵԺԻՍՈՐ — Այ քեզ ապուշ… Ոչինչ, չենք կորչի:
Լույսը դանդաղ մարում է: Ռեժիսորը, Օթելլեն, Յագոն, Կասսիոն կախիչներից վերցնում են ֆրակները և դուրս են գնում: Դեզդեմոնան, Էմիլյան ու Բիանկան հետևում են նրանց՝ նախապես կախիչներից վերցնելով երեկոյան զգեստները:
Այս պահից գործողությունը կարող է ընթանալ երկու տարբերակով
ՏԱՐԲԵՐԱԿ 1-ին
Այս տարբերակի համար անհրաժեշտ է տեսահամակարգ և մեծ էկրան:
Բեմը լուսավորվում է, բեմի կենտրոնում կախված էկրանին հայտնվում է հաղորդավարը:
ՀԱՂՈՐԴԱՎԱՐ — Արտակարգ հաղորդագրություն: Այսօր, ժամը 15 անց 11 րոպեին, «Արևիկ» սրճարանում, որը վերջերս էր վերանվանվել «Գլոբուս», ինքնասպան է եղել ոմն Օթելլո: Ազգանունն անհայտ է: Մինչև ինքնասպան լինելը սրճարանի հաճախորդների աչքի աոաջ նա սպանել է ոմն մուլատուհու՝ Դեզդեմոնա անունով: Նրա ազգանունն էլ անհայտ է: Դեպքի վայրում ձերբակալվել է Յագո անունով մեկը, բայց քիչ անց ազատ է արձակվել ինչ-որ հեռախոսազանգից հետո: Ըստ շրջանառվող լուրերի՝ զանգել են սպորտկոմիտեից: Այս քրեական գործով Ինտերպոլը որոնում է ոմն Վիլյամ Շեքսպիրի, ով անմիջական մասնակցություն ունի այս ողբերգությանը: (Նրան ինչ-որ թուղթ են տալիս:) Հենց նոր գործի առնչությամբ ստացանք ևս մի հաղորդագրություն: Ոստիկանությունը սրճարանում հայտնաբերել է մեկ այլ դիակ՝ Գոհար Արամյանի դիակը: Փառք Աստծո, գոնե այս մեկի ազգանունը հայտնի է: Մնացեք մեզ հետ:
Էկրանը մարում է:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Վերջ, էլ հաճախորդ չի գա այստեղ… Քաշվեցինք:
Սրճարան է մտնում Կինոքննադատը: Լուսավորվում է էկրանը:
ՀԱՂՈՐԴԱՎԱՐ — Ուղիղ հեռարձակում Կաննի փառատոնից: (Էկրանին հայտնվում են Ռեժիսորը, Օթելլոն, Յագոն, Կասսիոն, Ռոդրիգոն, Դեզդեմոնան, Բիանկան և Էմիլյան՝ ֆրակներով ու երեկոյան զգեստներով, համաշխարհային աստղերի հետ: Մեր հերոսներին են հանձնում փառատոնի գլխավոր մրցանակը բուռն ծափահարությունների ներքո:) Մնացեք մեզ հետ:
Էկրանը մարում է:
Սրճարան է մտնում Թղթակիցը՝ ձայնագրիչը ձեռքին:
ԹՂԹԱԿԻՑ — (մոտենալով Կինոքննադատին): Ինչպե՞ս եք գնահատում մեր կինոյի հաղթանակը:
ԿԻՆՈՔՆՆԱԴԱՏ — Անսահման ուրախ եմ: Վերջապես… Բայց գլխավորը «Օթելլոյի»… ներեցեք, «Յագոյի» նոր մեկնաբանությունն է: Անկասկած, Դեզդեմոնան մուլատուհի պիտի լիներ: Ես ուրախ եմ, որ Ռեժիսորն ուղղեց Շեքսպիրի այդ սխալը: Ինչպես տեսնում եք, անգամ հանճարները կարող են սխալվել:
ԹՂԹԱԿԻՑ — Շնորհակալություն:
Լուսավորվում է էկրանը:
ՀԱՂՈՐԴԱՎԱՐ — Անսահման ուրախ ենք մեր հայրենական կինոյի համար: Ախր, կարող ենք, չէ՞… Ի դեպ, շատ պատահաբար մեր տաղավարում է գտնվում «Շեքսպիր և Ընկ.» հոլդինգի նախագահ, պարոն…
Էկրանին հայտնվում է մաֆիայի շեֆը:
ՇԵՖ — Ազգանունը կարևոր չէ: Քանի որ հոլդինգի արժեթղթերի 70 տոկոսն իմն է, մենք որոշել ենք էկրանավորել Շեքսպիրի բոլոր գործերը՝ սոնետները ներառյալ, ինչպես նաև սկսել ենք օգտակար հանածոների և նավթահորերի շահագործումը:
ՀԱՂՈՐԴԱՎԱՐ — Այս ժամին՝ այսքանը: Մնացեք մեզ հետ:
Էկրանը մարում է: Իջնում է վարագույրը: Լուսավորվում է նախաբեմ-«փողոցը»: Ստվարաթղթե տուփերը շարած՝ նստած են Օթելլոն, Յագոն, Էմիլյան և Կասսիոն: Հայտնվում է Ռեժիսորը:
ՕԹԵԼԼՈ — Բարի օր, մաեստրո:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (ապշահար): Հիմա՞ ինչու եք այստեղ, Գրան պրի ստանալուց հետո…
ՕԹԵԼԼՈ — Ախր, երկրորդ ֆիլմի համար փող պիտի հավաքենք: Մաեստրո, Լիր արքայի կրտսեր դուստրը կարո՞ղ է մուլատուհի լինել:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Քեզ հասկացա: Կարող է, իհարկե, կարող է: Շեքսպիրի դեպքում ամեն ինչ հնարավոր է, չէ՞ որ նա հանճար է:
ՕԹԵԼԼՈ — Ես էլ նույն կարծիքին եմ: Այդ դեպքում, եթե դեմ չեք, վաղը հանդիպենք, դիմացի սրճարանում սուրճ խմենք: Բնականաբար, իմ հաշվին:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Անպայման:
Սուլելով դուրս է գնում՝ հերթով դրամ նետելով տուփերի մեջ:
ՏԱՐԲԵՐԱԿ 2-ՐԴ
(առանց էկրանի)
Բեմը լուսավորվում է: Սրճարանում մնացած Սրճարանատերը, Վահեն, Կոմպոզիտորը նստում են դեմքով դեպի դահլիճը, ասես հեռուստացույց են դիտում:
ՀԱՂՈՐԴԱՎԱՐԻ ՁԱՅՆԸ — Արտակարգ հաղորդագրություն: Այսօր, ժամը 15 անց 11 րոպեին, «Արևիկ» սրճարանում, որը վերջերս էր վերանվանվել «Գլոբուս», ինքնասպան է եղել ոմն Օթելլո: Ազգանունն անհայտ է: Մինչև ինքնասպան լինելը, սրճարանի հաճախորդների աչքի առաջ նա սպանել է ոմն մուլատուհու՝ Դեզդեմոնա անունով: Նրա ազգանունն էլ անհայտ է: Դեպքի վայրում ձերբակալվել է Յագո անունով մեկը, բայց քիչ անց ազատ է արձակվել ինչ-որ հեռախոսազանգից հետո: Ըստ շրջանառվող լուրերի՝ զանգել են սպորտկոմիտեից: Այս քրեական գործով Ինտերպոլը որոնում է ոմն Վիլյամ Շեքսպիրի, ով անմիջական մասնակցություն ունի այս ողբերգության մեջ: Հենց նոր գործի առնչությամբ ստացանք ևս մի հաղորդագրություն: Ոստիկանությունը սրճարանում հայտնաբերել է մեկ այլ դիակ՝ Գոհար Արամյանի դիակը: Փառք Աստծո, գոնե այս մեկի ազգանունը հայտնի է: Մնացեք մեզ հետ:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Վե՛րջ, էլ հաճախորդ չի գա այստեղ… Քաշվեցինք:
Սրճարան է մտնում Կինոքննադատը, նստում է:
ՀԱՂՈՐԴԱՎԱՐԻ ՁԱՅՆԸ — Հենց նոր հաղորդագրություն ստացանք Կաննի փառատոնից: Ինչ-որ անհայտ ֆիլմ ստացել է փառատոնի գլխավոր ու բոլորը մնացած մրցանակները: Սրտանց ուրախ ենք մեր հայրենական կինոյի համար: Ախր, կարող ենք, չէ՞… Մնացեք մեզ հետ:
Այս ընթացքում նախաբեմով անցնում են Ռեժիսորը, Օթելլոն, Յագոն, Կասսիոն, Ռոդրիգոն, Դեզդեմոնան, Էմիլյան ու Բիանկան՝ ֆրակներով ու երեկոյան զգեստներով, բոլորի ձեռքին փառատոնի մրցանակներն են:
Սրճարան է մտնում Թղթակիցը՝ ձայնագրիչը ձեռքին:
ԹՂԹԱԿԻՑ — (մոտենալով Կինոքննադատին): Ինչպե՞ս եք գնահատում մեր կինոյի հաղթանակը:
ԿԻՆՈՔՆՆԱԴԱՏ — Անսահման ուրախ եմ: Վերջապես… Բայց գլխավորը «Օթելլոյի»… ներեցեք, «Յագոյի» նոր մեկնաբանությունն է: Անկասկած, Դեզդեմոնան մուլատուհի պիտի լիներ: Ես ուրախ եմ, որ Ռեժիսորն ուղղեց Շեքսպիրի այդ սխալը: Ինչպես տեսնում եք, անգամ հանճարները կարող են սխալվել:
ԹՂԹԱԿԻՑ — Շնորհակալություն:
Սրճարան է մտնում մաֆիայի շեֆը:
ՇԵՖ — Տեղյա՞կ եք, երբ են վերադառնում մեր հերոսները:
ՍՐՃԱՐԱՆԱՏԵՐ — Տեղյակ չեմ: Երևի դա էլ հեռուստացույցով կասեն:
ԹՂԹԱԿԻՑ — (մոտենում է շեֆին): Դուք «Շեքսպիր և Ընկ.» հոլդինգի նախագահն եք, այդպես չէ՞: Ի դեպ, ինչպե՞ս ձեզ դիմեմ, պարոն…
ՇԵՖ — Կարևոր չէ՝ ինչպես: Քանի որ հոլդինգի արժեթղթերի 70 տոկոսն իմն է, մենք որոշել ենք էկրանավորել Շեքսպիրի բոլոր գործերը՝ սոնետները ներառյալ, ինչպես նաև սկսել ենք օգտակար հանածոների և նավթահորերի շահագործումը:
Էկրանը մարում է: Իջնում է վարագույրը: Լուսավորվում է նախաբեմ-«փողոցը»: Ստվարաթղթե տուփերը շարած՝ նստած են Օթելլոն, Յագոն, Էմիլյան և Կասսիոն: Հայտնվում է Ռեժիոսրը:
ОԹԵԼԼՈ — Բարի օր, մաեստրո:
ՌԵԺԻՍՈՐ — (ապշահար): Հիմա՞ ինչու եք այստեղ, Գրան պրի ստանալուց հետո…
ОԹԵԼԼՈ — Ախր, երկրորդ ֆիլմի համար փող պիտի հավաքենք: Մաեստրո, Լիր արքայի կրտսեր դուստրը կարո՞ղ է մուլատուհի լինել:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Քեզ հասկացա: Կարող է, իհարկե, կարող է: Շեքսպիրի դեպքում ամեն ինչ հնարավոր է, չէ՞ որ նա հանճար է:
ՕԹԵԼԼՈ — Ես էլ նույն կարծիքին եմ: Այդ դեպքում, եթե դեմ չեք, վաղը հանդիպենք, դիմացի սրճարանում սուրճ խմենք: Բնականաբար, իմ հաշվին:
ՌԵԺԻՍՈՐ — Անպայման:
Սուլելով դուրս է գնում՝ հերթով դրամ նետելով տուփերի մեջ: